You are here

EU-OSHA działa ramię w ramię z prawodawstwem unijnym

Ważna rocznica to moment zarówno refleksji nad przeszłością, jak i rozmyślań nad nowymi wyzwaniami.

W roku 25. rocznicy istnienia Europejska Agencja Bezpieczeństwa i Zdrowia w Pracy (EU-OSHA) zastanawia się nad znaczeniem kluczowej dyrektywy z dziedziny bezpieczeństwa i higieny pracy (BHP) wprowadzonej 30 lat temu i z niecierpliwością czeka na możliwość wspierania Europejskiego filaru praw socjalnych.

Dyrektywa ramowa

Publikacja dyrektywy 89/391/EWG — dyrektywy ramowej dotyczącej bezpieczeństwa i zdrowia pracowników w miejscu pracy — w czerwcu 1989 r. była ważnym etapem dla pracowników w Europie. Był to pierwszy element kompleksowego prawodawstwa unijnego w zakresie BHP, wprowadzający wspólne zasady i minimalne normy, które miały zastosowanie dla całego regionu.

Dyrektywa ramowa sprawiła, że pracodawcy stali się odpowiedzialni za bezpieczeństwo i zdrowie pracowników. Odpowiedzialność pracodawców, ustalone zasady prewencji oraz informowanie, szkolenia, konsultacje i zrównoważone uczestnictwo pracowników to fundamenty, na których zbudowano nowe podejście do bezpieczeństwa i higieny pracy. Co istotne, dyrektywa sprawiła również, że trzonem prawodawstwa unijnego w zakresie BHP stała się ocena ryzyka

Dyrektywa ramowa musiała być transponowana do ustawodawstwa krajowego wszystkich państw członkowskich do końca 1992 r. Od tamtego czasu wydano wiele innych dyrektyw dotyczących szczególnych aspektów pracy lub zagrożeń.

W komunikacie z 2004 r. Komisja Europejska uznała, że dyrektywa ramowa i pewne powiązane dyrektywy pomogły w uproszczeniu i zracjonalizowaniu krajowych przepisów BHP. Co więcej, doprowadziło to do stworzenia w unijnych zakładach pracy kultury zapobiegania ryzyku oraz przetarcia szlaku w kierunku nadania BHP priorytetu w programie Wspólnoty.

EU-OSHA aktywnie przyczyniała się do realizacji celów późniejszej wspólnotowej strategii na rzecz bezpieczeństwa i higieny pracy na lata 2007–2012 oraz strategicznych ram UE dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy na lata 2014–2020, które uruchomiły dalszą konsolidację i koordynację strategii krajowych w państwach członkowskich UE.

Europejski filar praw socjalnych

Nieomal 30 lat po wprowadzeniu dyrektywy ramowej kolejny etap, jakim jest Europejski filar praw socjalnych, przyczynia się do poprawy praw mieszkańców Europy w związku z opieką społeczną i zatrudnieniem.

… Począwszy od prawa do godziwego wynagrodzenia po prawo do opieki zdrowotnej; od prawa do uczenia się przez całe życie, lepszej równowagi między życiem zawodowym a prywatnym oraz równouprawnienia płci po prawo do dochodu minimalnego: dzięki Europejskiemu filarowi praw socjalnych Unia stoi na straży praw przysługujących jej obywatelom w szybko zmieniającym się świecie.

Jean-Claude Juncker, przewodniczący Komisji Europejskiej, 17 listopada 2017 r.

W filarze zdefiniowano pracę jako podstawowe prawo socjalne i przewidziano wysoki poziom ochrony pracowników niezależnie od ich wieku. Dwiema z dwudziestu zasad zapisanych w filarze dotyczącymi bezpośrednio BHP są:

  • prawo do zdrowego, bezpiecznego i dobrze dostosowanego środowiska pracy
  • prawo do równowagi między życiem rodzinnym a zawodowym.

Filar stanowi zatem duże wsparcie dla działań EU-OSHA. Oczywistym jest, że Agencja ma do odegrania ważną rolę w promowaniu wartości przewidzianych filarem oraz wcielaniu jego zasad w życie. Dwa szczególnie ważne obszary pracy EU-OSHA to:

W rzeczywistości wszystkie działania Agencji przyczyniają się w pewien sposób do czynienia miejsc pracy w Europie bezpieczniejszymi i zdrowszymi, a życia pracowników – bardziej zrównoważonym, co stanowi realizację praw przewidzianych w filarze.

W 2019 r. świętujemy zatem 30. rocznicę pierwszego instrumentu unijnego prawodawstwa w zakresie BHP – dyrektywy ramowej – która dała pracownikom jednakową ochronę w całym regionie. Jednocześnie EU-OSHA dąży do zapewnienia praktycznego wsparcia Europejskiego filaru praw socjalnych oraz do poprawy ochrony pracowników w Europie. Takie uznanie dla wartości jej pracy daje Agencji nową siłę do dalszych działań prowadzonych wspólnie z partnerami na rzecz czynienia Europy bezpieczniejszym i zdrowszym miejscem pracy.