Persberichten
VOOR ONMIDDELLIJKE VERSPREIDING - 14/12/2018 - 01:30

Opsporing van werkgerelateerde ziekten aan de hand van waarschuwings- en sentinelsystemen: nieuw onderzoek

In een nieuw verslag worden de bevindingen beschreven van een groot project waarin het Europees Agentschap voor veiligheid en gezondheid op het werk (EU-OSHA) deskundigen en beleidsmakers uit heel Europa samenbracht om de waarschuwings- en sentinelbenaderingen voor de vroegtijdige opsporing van nieuwe risico’s en werkgerelateerde ziekten te onderzoeken en te bespreken.

Volgens cijfers van de Internationale Arbeidsorganisatie uit 2017 kosten werkgerelateerde gezondheidsproblemen en letsels de Europese Unie 3,3% van haar bbp. Dat betekent dat we elk jaar 476 miljard euro zouden kunnen besparen door de juiste systemen, beleidsmaatregelen en praktijken toe te passen op het gebied van veiligheid en gezondheid op het werk.

Het verslag ‘Waarschuwings- en sentinelbenaderingen voor het herkennen van werkgerelateerde ziekten in de EU’ laat zien hoe dankzij deze systemen opkomende gezondheidsproblemen op het werk kunnen worden herkend, vroegtijdig curatief en preventief kan worden ingegrepen en beleidsvorming empirisch kan worden onderbouwd. Het project toont aan hoe nuttig waarschuwings- en sentinelsystemen zijn als aanvulling op de reeds gebruikte instrumenten voor het monitoren van bekende beroepsziekten, aangezien zij helpen om nieuwe werkgerelateerde ziekten op te sporen. Voorbeelden zijn ‘popcornziekte’, een ernstige longziekte bij fabrieksarbeiders, en hartproblemen als gevolg van blootstelling aan koolmonoxide in een koffieverwerkingsfabriek. Het verslag bevat ook aanbevelingen over hoe beleidsmakers en andere personen die zich met veiligheid en gezondheid op het werk bezighouden, dergelijke systemen kunnen invoeren. Het project was opgezet om informatie-uitwisseling te bevorderen en bekendheid te geven aan succesverhalen.

Christa Sedlatschek, de directeur van EU-OSHA, benadrukt de potentiële voordelen van dergelijke systemen: ‘Volgens cijfers van de Internationale Arbeidsorganisatie uit 2017 kosten werkgerelateerde gezondheidsproblemen en letsels de Europese Unie 3,3% van haar bbp. Dat betekent dat we elk jaar 476 miljard euro zouden kunnen besparen door de juiste systemen, beleidsmaatregelen en praktijken toe te passen op het gebied van veiligheid en gezondheid op het werk. Wij hopen dat het project van EU-OSHA zal dienen als inspiratiebron voor de invoering van waarschuwings- en sentinelsystemen in landen waar deze nog niet bestaan.’

Het verslag maakt gewag van 75 surveillancesystemen in 26 landen. Een grondige analyse van twaalf van die systemen belicht de verschillende benaderingen die kunnen worden gevolgd, alsook hun kracht en veelzijdigheid. Er worden praktische aspecten van de invoering ervan beschreven en hoe de link kan worden gelegd naar preventie en beleidsvorming. Het rapport toont ook hoe aan een bestaand monitoringsysteem een waarschuwings- en sentinelfunctie kan worden toegevoegd.

SIGNAAL bijvoorbeeld is een sentinelsysteem dat gebaseerd is op een onlinerapporteringsdienst om op een praktische, snelle en makkelijke manier vermoedens te verzamelen over nieuwe verbanden tussen ziekte en werk. Het systeem werd ontwikkeld door Nederlandse en Belgische deskundigen. Het Noorse Register van werkgerelateerde ziekten (RAS) is een door de Noorse arbeidsinspectie beheerd nationaal register met een lage rapportagedrempel om het signaleren van vermoedelijk werkgerelateerde ziektegevallen zo makkelijk mogelijk te maken.

Enkele belangrijke bevindingen van het rapport:

  • Er is geen ideaal surveillancesysteem. Er worden verschillende systemen beschreven, elk met sterke punten en nadelen. Geïnteresseerden moeten rekening houden met de context waarin het systeem zal werken, lering trekken uit voorbeelden van goede praktijken en proberen benaderingen toe te passen die een aanvulling vormen op de reeds bestaande.
  • Er zijn enkele hiaten in de monitoring vastgesteld. Specifieke groepen van werkgerelateerde ziekten worden op dit moment nog niet goed gevolgd, met name die met een lange latentietijd en waarbij meerdere factoren een rol spelen, zoals psychische aandoeningen, spier- en skeletaandoeningen en bepaalde vormen van kanker, of de potentiële gezondheidseffecten van nieuwe en opkomende technologieën zoals nanotechnologie of geavanceerde robotica. Bovendien ligt de focus nog te veel op traditionele sectoren zoals landbouw en bouwnijverheid. Er zou meer aandacht moeten uitgaan naar verwaarloosde sectoren zoals de horeca en naar groeisectoren zoals communicatie en IT.
  • Een belangrijke factor in de ontwikkeling van deze systemen is het delen van succesverhalen over hoe zij bijdragen tot de opsporing van nieuwe werkgerelateerde ziekten en tot de preventie ervan. Dit is van essentieel belang om mensen ertoe aan te zetten gevallen te melden en om voldoende politieke en financiële steun los te weken. Ook het versterken van de samenwerking met nationale VGW-organen en volksgezondheidsinstanties is een belangrijke succesfactor om de resultaten van de systemen te vertalen naar beleidsvorming. Internationale samenwerking en gegevensuitwisseling tussen lidstaten zijn van belang om de waarschuwings- en sentinelsystemen in de EU te verbeteren.

Links:

 

Opmerkingen voor de redactie: 
1.

Het Europees Agentschap voor veiligheid en gezondheid op het werk (EU-OSHA) helpt werkplekken in Europa veiliger, gezonder en productiever te maken. Het Agentschap verricht onderzoek naar veiligheid en gezondheid en ontwikkelt en verspreidt hierover betrouwbare, evenwichtige en onpartijdige informatie. Daarnaast organiseert het Agentschap campagnes om het bewustzijn in heel Europa te verhogen. Het Agentschap is in 1994 door de Europese Unie opgericht en is gevestigd in de Spaanse stad Bilbao. Het brengt vertegenwoordigers van de Europese Commissie, van regeringen van de lidstaten en van werkgevers- en werknemersorganisaties samen, evenals vooraanstaande deskundigen uit alle EU-lidstaten en daarbuiten.

U kunt ons nu volgen op Facebook, Twitter, LinkedIn, YouTube of u aanmelden voor onze maandelijkse nieuwsbrief OSHmail. U kunt u ook inschrijven voor het regelmatig ontvangen van nieuws en informatie van EU-OSHA via RSS-feeds.

http://osha.europa.eu