Dlaczego konieczna jest ocena ryzyka?
Wszystko to powoduje olbrzymie koszty:
- koszty ludzkie dla pracowników i ich rodzin (za danymi statystycznymi kryją się konkretni ludzie)
- koszty dla organizacji/przedsiębiorstw (zwolnienia chorobowe, koszty ubezpieczenia, wydajność, rotacja pracowników, motywacja, konkurencyjność, itp.)
- koszty dla społeczeństwa (rosnące obciążenie systemów opieki zdrowotnej)
Ocena ryzyka zawodowego stanowi jeden z głównych filarów dyrektywy ramowej i innych dyrektyw dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy (BHP). Podnoszenie świadomości i przekazywanie zasobów, informacji i dobrych praktyk ma pierwszorzędne znaczenie.
Podstawą europejskiego podejścia do BHP są działania prewencyjne w oparciu o ocenę ryzyka. Ma to swoje uzasadnienie. Jeżeli ocena ryzyka — początek procesu zarządzania ryzykiem — nie zostanie przeprowadzona prawidłowo lub w ogóle nie nastąpi, mało prawdopodobne jest wprowadzenie właściwych środków prewencyjnych.
Zbyt często przedsiębiorstwa w nieodpowiedni sposób przeprowadzają oceny ryzyka w miejscu pracy. Dla niektórych może to stanowić wyzwanie, zwłaszcza dla mikroprzedsiębiorstw i MŚP, lecz nie musi tak być.
Ocena ryzyka zawodowego jest elementem dobrego zarządzania; opracowano przepisy UE, w tym między innymi dyrektywę ramową i wskazówki, informacje oraz materiały na temat dobrych praktyk.
Konieczne jest zintegrowane podejście do oceny ryzyka, uwzględniające różne etapy oceny ryzyka, różne potrzeby poszczególnych pracodawców i zmiany zachodzące w środowisku pracy.
Agencja skupi się na przekazywaniu ogólnych zasad zintegrowanej oceny ryzyka zawodowego i na jej znaczeniu dla skutecznej prewencji, a także będzie podkreślać, iż jest ona zarówno konieczna, jak i wykonalna.
Jest to pierwszy krok w kierunku metodycznego zarządzania BHP.
Więcej informacji można uzyskać na stronie internetowej:
- Biuletyn 80: Ocena ryzyka zawodowego — zadania i obowiązki
- Biuletyn 81: Ocena ryzyka zawodowego — sposób na zdrowe i bezpieczne miejsce pracy
- Sekcja strony internetowej poświęcona ocenie ryzyka
Dlaczego jest to problem dla UE?
Na potrzebę poprawy w zakresie oceny ryzyka wskazano w komunikacie Komisji w sprawie zastosowania w praktyce przepisów dyrektywy ramowej oraz pięciu dyrektyw szczegółowych (COM (2004) 62 wersja ostateczna).
W przeglądzie wykazano, że:
- brak wiedzy na temat wymogów i sposobu przeprowadzania oceny ryzyka jest zjawiskiem powszechnym
- prace związane z oceną ryzyka, dokumentowaniem i nadzorem nie są wszędzie wykonywane
- ocena ryzyka jest często uznawana za działanie jednorazowe i nie jest kontynuowana
- poszczególne rodzaje ryzyka nie są analizowane i oceniane zbiorowo; w związku z tym wprowadza się oddzielne środki, natomiast brakuje całościowego podejścia do analizy warunków w miejscu pracy
- podczas pobieżnych ocen ryzyka, uwagę skupia się na określeniu „ryzyka oczywistego i bezpośredniego”; lekceważąc skutki długofalowe, takie jak skutki działania substancji chemicznych
- zagrożenia psychospołeczne i organizacja pracy to czynniki rzadko uwzględniane w ocenie ryzyka
- skuteczność podejmowanych środków nie jest dostatecznie kontrolowana przez pracodawców
Z uwagi na to, że po raz pierwszy do dyrektyw UE wprowadzono koncepcję zarządzania ryzykiem, panuje powszechna zgoda co do tego, iż powinna ona być częścią zintegrowanej strategii zarządzania, która będzie promowana w kampanii.
