Οφέλη για μεγάλες επιχειρήσεις

Η καλή ΕΑΥ συμβάλλει στη διάκριση των επιχειρήσεων που έχουν βέλτιστες επιδόσεις από τις υπόλοιπες.

Για τη βελτίωση της ΕΑΥ στις μεγάλες επιχειρήσεις απαιτείται προσεκτική ανάλυση των περιβαλλοντικών, οργανωτικών και επαγγελματικών παραγόντων, καθώς και των ανθρώπινων και ατομικών χαρακτηριστικών που επηρεάζουν τη συμπεριφορά στην εργασία. Στα πρακτικά παραδείγματα περιλαμβάνονται τα εξής:

• επανασχεδιασμός της διάταξης των εγκαταστάσεων και των σταθμών εργασίας, με αποτέλεσμα αύξηση της παραγωγικότητας και μείωση των κινδύνων ΕΑΥ, όπως οι μυοσκελετικές παθήσεις,
• εφαρμογή προληπτικών ιατρικών εξετάσεων και προγραμμάτων παρακολούθησης της υγείας,
• βελτίωση του σχεδιασμού της εργασίας και της ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικού και ιδιωτικού βίου, ώστε να ελαχιστοποιούνται οι κίνδυνοι για την ΕΑΥ και να ενισχύονται τα κίνητρα για το εργατικό δυναμικό.

Τα κίνητρα του εργατικού δυναμικού ενισχύονται όταν:

• τα ανώτερα στελέχη ασκούν σαφή και συνεπή ηγεσία,
• οι υφιστάμενες συνθήκες εργασίας διασφαλίζουν διαρκώς την ασφάλεια και την υγεία,
• οι εργαζόμενοι έχουν αυτοπεποίθηση και είναι ικανοί για την εργασία που επιτελούν,
• εφαρμόζονται αποτελεσματικές πολιτικές και μέτρα ΕΑΥ που αποδεδειγμένα χρησιμοποιούνται έμπρακτα και έχουν αποτέλεσμα,
• οι εργαζόμενοι συμμετέχουν πλήρως στη λήψη αποφάσεων για θέματα ΕΑΥ,
• άτομα, ομάδες και οργανώσεις αναγνωρίζονται και επιβραβεύονται για την επιτυχία τους.

Η ακριβής προσέγγιση εξαρτάται από τη φύση και την περιπλοκότητα της επιχείρησης.

Πάνω απ' όλα, η καλή ΕΑΥ σχετίζεται με τη διαχείριση κινδύνων. Όταν οι κίνδυνοι για την ΕΑΥ προλαμβάνονται και ελέγχονται αποτελεσμαικά, τότε θα προκύψουν πολλά οφέλη της καλής ΕΑΥ για την επιχείρηση. Η απραξία δεν είναι επιλογή. Η ανάληψη δράσης μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα ωφέλιμη για την επιχείρησή σας, τα κέρδη και το προφίλ σας.

Οφέλη για μικρομεσαίες επιχειρήσεις

Η καλή ΕΑΥ μπορεί να συμβάλει σημαντικά στη διατήρηση και ενίσχυση των επιδόσεων των μικρών επιχειρήσεων.

Οι μικρές επιχειρήσεις είναι αυτές που ζημιώνονται περισσότερο από τα ανεπαρκή πρότυπα ΕΑΥ, αλλά και μπορούν να ωφεληθούν περισσότερο.

Στην ΕΕ δραστηριοποιούνται 23 εκατ. μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) που απασχολούν συνολικά περισσότερα από 100 εκατ. άτομα . Ωστόσο, οι ΜΜΕ κατέχουν το δυσανάλογα υψηλό ποσοστό του 82% όλων των επαγγελματικών τραυματισμών, ποσοστό που ανέρχεται στο 90% για τα θανατηφόρα ατυχήματα .

Ποσοστό 60% των επιχειρήσεων αντιμετωπίζουν διακοπή των δραστηριοτήτων τους επί τουλάχιστον 9 ημέρες .

Επίσης, η καλή ΕΑΥ είναι εξαιρετικά σημαντική για την ανάπτυξη των επιχειρήσεων.

Οι πελάτες σε όλους τους τομείς αναμένουν ολοένα και υψηλότερα πρότυπα ΕΑΥ από τις επιχειρήσεις με τις οποίες αλληλεπιδρούν. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι δίνουν μεγαλύτερη προτεραιότητα στις δικές τους επιδόσεις και στη σύνταξη εκθέσεων στον τομέα της ΕΑΥ.

Πρότυπα επιδόσεων στον τομέα της ΕΑΥ περιλαμβάνονται όλο και συχνότερα σε συμβάσεις τόσο του δημόσιου όσο και του ιδιωτικού τομέα. Η επιλογή και η ανάθεση προς επιχειρήσεις εξαρτάται ολοένα και περισσότερο από τις επιδόσεις τους στην ΕΑΥ.

Οι μικρές επιχειρήσεις μπορούν να αναμένουν ρητή αναφορά στις συμβάσεις τους, τακτική αξιολόγηση και παρακολούθηση των κάτωθι:

• στοιχεία που αποδεικνύουν την εφαρμογή αποτελεσματικών πολιτικών και διαδικασιών στον τομέα της ΕΑΥ,
• τακτική εκτίμηση των κινδύνων και προγράμματα ελέγχου των κινδύνων,
• λεπτομέρειες για πρόσφατες ή εκκρεμείς αγωγές σε θέματα ΕΑΥ και συναφείς ενέργειες επιβολής της ΕΑΥ,
• στατιστική ανάλυση για όλα τα συναφή ατυχήματα και συμβάντα που σχετίζονται με την ΕΑΥ,
• λεπτομέρειες για όποιες τρέχουσες ή εκκρεμείς απαιτήσεις που αφορούν την ΕΑΥ.

Όλα τα παραπάνω θεωρούνται πλέον βασικά πληροφοριακά στοιχεία, τα οποία ζητούν πολλοί πελάτες: παρατηρείται αυξανόμενη ζήτηση για πιο λεπτομερή στοιχεία σχετικά με τις επιδόσεις στον τομέα της ΕΑΥ.

Ασφάλεια και ΕΑΥ

Η ασφάλεια (που συχνά καλείται εργατική’ αποζημίωση) μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στη βελτίωση της ΕΑΥ, παράλληλα με τους κανονισμούς και άλλα κίνητρα.

Από τη μια πλευρά, το κόστος της εργατικής’ αποζημίωσης είναι ιδιαίτερα σημαντικό και συνιστά πραγματικό οικονομικό μέλημα για τους ασφαλιστές. Από την άλλη, οι ασφαλιστές μπορούν να προωθήσουν και να συνδράμουν στη βελτίωση της ΕΑΥ στις επιχειρήσεις.

Το κόστος ασφάλισης μπορεί να είναι ιδιαίτερα υψηλό, ανάλογα με τη μορφή της επιχείρησης.

Τα ασφαλιστικά συστήματα διαφέρουν σημαντικά μεταξύ των κρατών μελών. Ωστόσο, παρέχοντας οικονομικά κίνητρα και συνδρομή στις επιχειρήσεις, οι ασφαλιστές σε όλη την ΕΕ μπορούν να ελέγξουν ή ακόμη και να περιορίσουν τον αριθμό, τη σοβαρότητα και το κόστος των απαιτήσεων, καθώς και να μειώσουν την πιθανότητα το κόστος των απαιτήσεων να υπερβεί το ύψος των ασφαλίστρων με τα οποία επιβαρύνονται οι επιχειρήσεις.

Ανάλογα με το εθνικό ασφαλιστικό σύστημα, τα ασφάλιστρα των επιχειρήσεων συχνά συνδέονται με τον αριθμό και το κόστος των απαιτήσεων, με αποτέλεσμα η βελτίωση της ΕΑΥ να συμβάλλει άμεσα στην περικοπή των ασφαλιστικών δαπανών.

Επιπλέον, σε ορισμένα κράτη μέλη έχουν αναπτυχθεί προγράμματα που προβλέπουν την παροχή εκπτώσεων σε επιχειρήσεις που αναλαμβάνουν συγκεκριμένες δραστηριότητες ΕΑΥ, όπως η επένδυση σε ασφαλέστερα μηχανήματα ή σε κατάρτιση. Με τον τρόπο αυτό προωθείται η ανάληψη πραγματικών δράσεων πρόληψης από τις επιχειρήσεις, αντί για την απλή εξέταση των αποτελεσμάτων περί ποσοστών ατυχημάτων.

Αυτά τα καινοτόμα μοντέλα παροχής κινήτρων θα πρέπει να ενθαρρύνουν τις ΜΜΕ σε μεγαλύτερο βαθμό, καθώς συνδέουν με μεγαλύτερη σαφήνεια την επένδυση στην ΕΑΥ με την οικονομική απόδοση. Για περισσότερες πληροφορίες ανατρέξτε στη δημοσίευση του Φόρουμ του Οργανισμού με τίτλο “Effectiveness of economic incentives to improve occupational safety and health” .

Υπό επεξεργασία βρίσκονται επίσης προγράμματα αξιολόγησης της υγείας και της ασφάλειας, τα οποία παρέχουν ένα μέτρο ‘υποκατάστασης’ για τις επιδόσεις στην υγεία και την ασφάλεια. Τα εργαλεία αυτοαξιολόγησης είναι ειδικά σχεδιασμένα ώστε να παρέχουν στις επιχειρήσεις μια εικόνα για τις επιδόσεις τους στην ΕΑΥ, ενώ έχουν θετικό αντίκτυπο στις ασφαλιστικές αποζημιώσεις και επιπλέον στη βελτίωση της φήμης της επιχείρησης στον τομέα της ΕΑΥ.

Άλλοι παράγοντες για τους οποίους οι ασφαλιστές παρέχουν κίνητρα είναι τα προγράμματα επανένταξης και επιστροφής στην εργασία, καθώς συμβάλλουν στη βελτίωση της μακροχρόνιας υγείας και ευεξίας των εργαζομένων και περιορίζουν το κόστος των εργατικών’ αποζημιώσεων.

Επενδυτές και ΕΑΥ

Οι επενδυτές και οι διαχειριστές επενδύσεων ανέκαθεν ανέλυαν τον κίνδυνο με βάση οικονομικά κριτήρια. Όμως η ανάγκη για χρήση μη οικονομικών κριτηρίων στη διαμόρφωση της αξίας μιας επιχείρησης αναγνωρίζεται ολοένα και περισσότερο, οι δε επενδυτές λαμβάνουν όλο και περισσότερο υπόψη τα κριτήρια αυτά κατά τη λήψη των αποφάσεών τους.

Η αξιολόγηση της Επαγγελματικής Ασφάλειας και Υγείας είναι θεμελιώδους σημασίας προκειμένου να διασφαλίζεται ότι οι κίνδυνοι σε μια επιχείρηση γίνονται κατανοητοί και τυγχάνουν της δέουσας διαχείρισης, στα πλαίσια μιας στρατηγικής για τη μεγιστοποίηση της αξίας για τους μετόχους.

Σύμφωνα με μελέτες, οι επιχειρήσεις που διακρίνονται για βέλτιστες επιδόσεις στην ΕΑΥ επιτυγχάνουν επίσης σημαντικά καλύτερα αποτελέσματα σε σχέση με τη μέση αγορά μετοχών . Έχει βρεθεί ότι η ποιότητα της εργασίας είναι ένας από τους ισχυρότερους δείκτες πρόβλεψης της οικονομικής επιτυχίας και ότι οι καλύτερες, από την άποψη αυτή, επιχειρήσεις παρουσιάζουν συστηματικά καλύτερη απόδοση για σημαντικούς δείκτες μετοχών σε διάφορες χρονικές περιόδους .

Η ευρωπαϊκή αγορά των Κοινωνικά Υπεύθυνων Επενδύσεων (SRI) εκτιμάται σε περισσότερα από 1 τρισ. ευρώ.

Οφέλη της καλής ΕΑΥ στις δημόσιες συμβάσεις για κατασκευαστικά έργα και έργα υποδομής

Ιδιαίτερα οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων για κατασκευαστικά έργα και έργα υποδομής μπορούν να ενισχύσουν σημαντικά τις οικονομικές επιδόσεις τους με την καλή ΕΑΥ.

Τα κατασκευαστικά έργα πρέπει να παραδίδονται εγκαίρως, στη σωστή ποιότητα και σύμφωνα με τον προϋπολογισμό, καθώς επίσης και με αποφυγή ατυχημάτων και προβλημάτων υγείας. Η καλή ΕΑΥ μπορεί να συμβάλει στην επίτευξη και αυτών των στόχων.

Σύμφωνα με στοιχεία, ο κατασκευαστικός κλάδος συγκεντρώνει πολύ περισσότερα ατυχήματα που σχετίζονται με την εργασία σε σχέση με τους υπόλοιπους κλάδους. Η αξία της κατασκευαστικής βιομηχανίας της ΕΕ εκτιμάται σε 902 δισ. ευρώ ετησίως, ενώ οι δαπάνες του τομέα για ατυχήματα και προβλήματα υγείας αντιστοιχούν συνολικά σε 8,5% του κόστους των έργων, γεγονός που σημαίνει ότι τα ανεπαρκή πρότυπα ΕΑΥ στον τομέα των κατασκευών μπορεί να κοστίζουν περισσότερο από 75 δισ. ευρώ ετησίως – σχεδόν 200 ευρώ για κάθε άτομο του πληθυσμού.

Για το λόγο αυτό, σημαντικοί πελάτες του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα αναγνωρίζουν όλο και περισσότερο τα οφέλη της ΕΑΥ για τα έργα υποδομής και άλλα μείζονα έργα, ενώ δραστηριοποιούνται και αναλαμβάνουν περισσότερες ευθύνες για καθιέρωση των προτύπων ΕΑΥ σε μείζονα έργα.

Στα οφέλη της καλής ΕΑΥ στον τομέα των κατασκευών περιλαμβάνονται η ταχύτερη και αποτελεσματικότερη ως προς το κόστος περάτωση των έργων, καθώς και η μεγαλύτερη πιθανότητα των προμηθευτών να προτιμηθούν και να επιλεγούν.

Για να επιτευχθούν όμως τα οφέλη, θα πρέπει οι πελάτες να είναι έτοιμοι να αναλάβουν πρωτοβουλία θωρακίζοντας το έργο από άποψη προτύπων ΕΑΥ και συνεργαζόμενοι με όλα τα συμβαλλόμενα μέρη. Οι πελάτες καθορίζουν τους στόχους. Οι ίδιοι ελέγχουν τους πόρους και τελικά καθορίζουν τα πρότυπα του έργου ως προς τις επιδόσεις ΕΑΥ.

Οι δημόσιοι φορείς φέρουν εξίσου μεγάλη ευθύνη στον τομέα αυτό, καθώς μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την αγορά με την τεράστια αγοραστική τους δύναμη. Είναι σε θέση να δίνουν το παράδειγμα της βέλτιστης πρακτικής, ενσωματώνοντας τα πρότυπα ΕΑΥ στις συμβάσεις για δημόσια έργα.

Εθνικές οικονομίες και ΕΑΥ

Για τις κυβερνήσεις, τις κανονιστικές αρχές και τις υπηρεσίες τους η βελτίωση της επαγγελματικής υγείας και ασφάλειας έχει ιδιαίτερη σημασία. Με τον τρόπο αυτό μειώνουν το κόστος των ατυχημάτων και των ασθενειών που επιβαρύνει την κοινωνία, ενώ παράλληλα βελτιώνουν την ανταγωνιστικότητα και την εθνική απόδοση.

Οι χώρες με λιγότερο ανεπτυγμένα συστήματα ΕΑΥ δαπανούν πολύ υψηλότερο ποσοστό του ΑΕΠ τους σε ατυχήματα και ασθένειες που σχετίζονται με την εργασία – και αποσπούν πόρους από πιο παραγωγικές δραστηριότητες.

Ως εκ τούτου, πολλά κράτη μέλη σκοπεύουν να προωθήσουν τη βελτιωμένη επαγγελματική υγεία και ασφάλεια στα πλαίσια εθνικών στρατηγικών για την ενίσχυση της εθνικής τους οικονομίας. Δεδομένου ότι μεγάλο μέρος των δαπανών που συνδέονται με την κακή υγεία αποκρύπτονται ή επιβαρύνουν περισσότερο την κοινωνία παρά τις επιχειρήσεις, παρατηρείται ευρύ ενδιαφέρον για ενθάρρυνση των επιχειρήσεων να βελτιώσουν την ΕΑΥ με την παροχή κινήτρων.

Η καλή ΕΑΥ επηρεάζει την εθνική ανταγωνιστικότητα και παραγωγικότητα με τους εξής τρόπους:

• αυξάνει τη διαθεσιμότητα και τη συμμετοχή του εργατικού δυναμικού – περιορίζοντας τον αριθμό των πρόωρα συνταξιοδοτουμένων ή των ατόμων που δεν μπορούν να εργασθούν λόγω τραυματισμού ή ασθένειας σχετιζόμενης με την εργασία,
• μειώνει τις κοινωνικές δαπάνες για τραυματισμούς και ασθένειες – μικρότερο ποσοστό του ΑΕΠ δαπανάται για την υγειονομική περίθαλψη των ατόμων που δεν μπορούν να εργασθούν,
• αυξάνει τον αριθμό των ωρών κατά τις οποίες μπορούν να εργασθούν οι άνθρωποι, εν μέρει περιορίζοντας τον αριθμό των ατόμων που πρέπει να αφήσουν την εργασία τους για να περιθάλψουν μέλη της οικογένειάς τους,
• αυξάνει τη δυνατότητα των γυναικών μεγαλύτερης ηλικίας να παραμείνουν στην εργασία,
• ενισχύει την παραγωγικότητα ενθαρρύνοντας τη χρήση αποτελεσματικότερων μεθόδων εργασίας και τεχνολογιών.

Η ΕΑΥ αναμένεται να διαδραματίσει ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο, με δεδομένη τη γήρανση του πληθυσμού της Ευρώπης. Καθώς περισσότερα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας χρειάζεται να παραμείνουν στην εργασία τους, η ικανοποίηση των απαιτήσεών τους σε θέματα ΕΑΥ είναι παράγοντας ζωτικής σημασίας. Σε αυτές περιλαμβάνεται η προσαρμογή της εργασίας στο άτομο και όχι του ατόμου στην εργασία, μέσα από τροποποιήσεις στο χώρο εργασίας, όπως η δυνατότητα εργασίας με λιγότερη σωματική καταπόνηση, η εφαρμογή ευέλικτων ωραρίων εργασίας και η παροχή εργονομικά κατάλληλου εξοπλισμού και χώρων εργασίας.

Για τις κρατικές υπηρεσίες και άλλους φορείς που στοχεύουν να διαδώσουν το ‘επαγγελματικό κίνητρο’ σε επιχειρήσεις, η έκθεσή μας με τίτλο “ Health and Safety – Campaigning ” καλύπτει τις βασικές αρχές που θα πρέπει να γνωρίζετε για τη διοργάνωση μιας εκστρατείας προβολής σε επίπεδο ευρωπαϊκό, εθνικό ή χώρου εργασίας.

Το καλό εργασιακό περιβάλλον κάνει καλό στην επιχείρηση

Εικόνα: Οικονομικές επιδράσεις της ασφάλειας και υγείας σε εταιρικό επίπεδο. (δείτε περισσότερα στο http://osha.europa.eu/publications/reports/207/inventory_en.pdf )

Ωστόσο, μπορεί να είναι δύσκολο να πειστούν οι εργοδότες και οι αρμόδιοι για τη λήψη αποφάσεων σχετικά με τα οικονομικά οφέλη που απορρέουν από τη βελτίωση των εργασιακών συνθηκών. Συχνά, ένας αποτελεσματικός τρόπος για να πειστούν είναι η πραγματοποίηση δημοσιονομικών ή οικονομικών εκτιμήσεων. Αν και η πραγματοποίηση υπολογισμών ή αναλύσεων του κόστους των μελλοντικών οφελών δεν χρειάζεται να είναι περίπλοκη, πολλοί ειδικοί επί θεμάτων ασφάλειας και υγείας απωθούνται από τις ενδεχόμενες δυσκολίες. Πράγματι, ορισμένοι παράγοντες στην οικονομική εκτίμηση, όπως η αξία της υγείας ή η ανθρώπινη ζωή, μπορεί να ενέχουν δυσκολίες. Ωστόσο, οι βασικές αρχές είναι αρκετά απλές και είναι εύκολο να εφαρμοστούν από τους ειδικούς και τα διευθυντικά στελέχη του τομέα της ασφάλειας και υγείας.

Είναι απαραίτητο να μελετηθούν οι οικονομικές επιδράσεις της πολιτικής ασφάλειας και υγείας σε εταιρικό επίπεδο προκειμένου:

• να ληφθούν ισορροπημένες αποφάσεις όσον αφορά την κατανομή των εταιρικών πόρων,
• να γεφυρωθεί το χάσμα μεταξύ των αναγκών ασφάλειας και υγείας και των απαιτήσεων και επιθυμιών της διοίκησης,
• να ληφθούν υπόψη οι νομικές απαιτήσεις.

Υπενθυμίζεται ότι η οικονομική προσέγγιση των θεμάτων υγείας και ασφάλειας σε επίπεδο επιχείρησης δεν μπορεί να αντικαταστήσει την αξία των ανθρώπινων απαιτήσεων και των κοινωνικών υποχρεώσεων. Η υγεία και η ασφάλεια είναι μέρος του κοινωνικού και ηθικού ρόλου μιας εταιρείας και η πολιτική δεν μπορεί να βασίζεται αποκλειστικά σε οικονομικές παραμέτρους. Είναι δύσκολο, αν όχι αδύνατο, να προσδιοριστεί ποσοτικά το ποιοτικό κόστος, όπως η υποβάθμιση της ποιότητας ζωής, τα οικογενειακά προβλήματα, η μείωση του προσδόκιμου χρόνου ζωής κλπ. και να εκφραστεί σε χρήμα.

Στρατηγική της ΕΕ

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε μια ανακοίνωση σχετικά με τη Στρατηγική της ΕΕ με τίτλο "Προσαρμογή στις αλλαγές της εργασίας και της κοινωνίας: μια νέα κοινοτική στρατηγική υγείας και ασφάλειας 2002-2006". Αυτό το έγγραφο αναφέρει ότι είναι απαραίτητο να δοθούν κίνητρα για "τον εμπλουτισμό της γνώσης και ανάπτυξη της παρακολούθησης του «κόστους της μη ποιότητας», δηλαδή του κοινωνικού και οικονομικού κόστους που απορρέει από τα ατυχήματα και τις επαγγελματικές ασθένειες. Η Επιτροπή θα ξεκινήσει, με την υπηρεσία του Μπιλμπάο, τη συλλογή δεδομένων και πληροφοριών που επιτρέπουν τη βελτίωση της βάσης της γνώσης σε αυτόν τον τομέα." Επιπλέον, η Επιτροπή αναφέρει ότι "ένα υγιές και ασφαλές περιβάλλον και μια εξίσου υγιής και ασφαλής οργάνωση εργασίας είναι παράγοντες που συντελούν στις επιδόσεις της οικονομίας και των επιχειρήσεων".

Κορυφή της σελίδας